Rối loạn hấp thu và chuyển hóa chất đồng

NGÔ PHƯỚC THIỆN (Tổng hợp tư liệu nước ngoài)| 10/08/2011 10:38

Chức năng của đồng: Các enzym chứa đồng có thể có chức năng chống oxy hóa, tham gia vào chuỗi hô hấp tế bào, tổng hợp sắc tố melanin và protein của mô liên kết (collagen và elastin). Có lẽ chức năng quan trọng nhất của đồng ở chỗ nó là thành phần của ceruloplasmin, một enzym xúc tác cho sự oxy hóa Fe2+ thành Fe3+ để sắt có thể được vận chuyển trong máu từ nơi dự trữ chính là gan đến tủy sống để tạo hồng cầu. Sự thiếu hụt ceruloplasmin dẫn đến tích tụ sắt trong gan và gây thiếu máu. Đồng cũng đóng vai trò quan trọng trong nhiều hoạt động khác của cơ thể như: myelin hóa mô thần kinh, miễn dịch, đông máu...

Nguồn cung ứng và độ hấp thu

Tùy theo lượng đồng trong thức ăn và nhiều yếu tố khác mà lượng đồng hấp thu có thể thay đổi, nhưng nhìn chung cơ thể chúng ta hấp thu trung bình khoảng 50% đồng trong thức ăn. Các amino acid, đặc biệt là histidin, giúp gia tăng hấp thu đồng. Mặt khác, nhiều loại khoáng chất, đáng chú ý nhất là kẽm, làm giảm hấp thu đồng. Khả năng hấp thu đồng tăng lên ở môi trường acid, vì vậy việc sử dụng các chất kháng acid có thể làm giảm hấp thu đồng.

Hàng ngày cơ thể chúng ta cần khoảng 1 - 1,5 mg đồng. Hầu hết các thực phẩm đều có chứa đồng: từ rau cải, ngũ cốc cho đến các loại thịt, cá. Các nguồn thực phẩm giàu đồng nhất bao gồm: thịt bò, hải sản, tạng động vật, các loại đậu, đậu phộng, sô cô la...

Sự thiếu hụt đồng

Do nguồn thực phẩm chứa đồng rất đa dạng, cơ thể chúng ta ít khi bị thiếu đồng. Thiếu đồng gây thiếu máu, tăng cholesterol và sự phát triển bất thường ở xương. Do đồng và vitamin C đều cần thiết cho sự thành lập mô liên kết, các triệu chứng thiếu đồng có thể bị nhầm lẫn với trường hợp thiếu vitamin C. Thiếu đồng còn gây dung nạp kém glucose. Thiếu đồng khi mang thai có thể khiến thai chậm phát triển hoặc phát triển bất thường.

Là một bệnh hiếm (1/100.000), bệnh Menkes là do đột biến gen trên nhiễm sắc thể X, khiến nồng độ đồng và ceruloplasmin trong máu thấp, trong khi niêm mạc ruột, cơ, lách và thận lại tích lũy nhiều đồng. Bệnh gây thoái hóa thần kinh, phát triển bất thường mô liên kết, loãng xương... Chế độ ăn giàu đồng kết hợp với histidin có thể làm gia tăng sự hấp thu đồng vào máu nhưng không cải thiện được chức năng não và không làm chậm đi quá trình diễn tiến của bệnh.

Ngộ độc

Đồng là một nguyên tố tương đối ít độc tính, nên hiếm thấy các ca ngộ độc mãn tính. Ngộ độc cấp tính thường do uống nhầm dung dịch muối đồng.

Bệnh Wilson cũng là một bệnh hiếm (1/200.000), do đột biến gen. Người bệnh thường khỏe mạnh cho đến tuổi dậy thì, nếu không chữa kịp thời, có thể bị suy gan và tổn thương mô thần kinh. Tránh các thức ăn có nhiều đồng, uống bổ sung kẽm để giảm hấp thu đồng và sử dụng các tác nhân chelat để kéo đồng ra khỏi mô là những phương pháp trị liệu chính.

(0) Bình luận
Nổi bật
Đừng bỏ lỡ
Rối loạn hấp thu và chuyển hóa chất đồng
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO