Từ cách giúp thông tin khoa học trở nên gần gũi và dễ tiếp cận hơn, báo chí ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra sự quan tâm và nhận thức của độc giả về các vấn đề khoa học hiện nay nói chung và vấn đề kinh tế tuần hoàn nói riêng.
Biến đổi khí hậu và kinh tế tuần hoàn - “cặp đôi” được báo chí chú ý gần đây
Kinh tế tuần hoàn là một khái niệm phát triển trong những năm gần đây, đặc biệt trong bối cảnh thế giới đang chịu tác động nặng nề của biến đổi khí hậu và nguồn tài nguyên thiên nhiên đang bị cạn kiệt. Kinh tế tuần hoàn nhằm tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên thông qua việc giảm thiểu lượng rác thải sản xuất, tái chế và sử dụng lại sản phẩm, tăng cường hiệu quả sử dụng tài nguyên và giảm thiểu tác động đến môi trường.
Trong bối cảnh này, Việt Nam, đặc biệt là TP.HCM, đang trở thành một trong những địa điểm đầu tiên thúc đẩy chuyển đổi xanh trong sản xuất, tiêu dùng, thương mại và kinh tế. Tuy nhiên, việc chuyển đổi xanh của các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở TP vẫn còn hạn chế và chưa được tích hợp vào bài toán kinh tế của họ.
Để thúc đẩy chuyển đổi xanh, cần có sự phối hợp giữa doanh nghiệp, người tiêu dùng và nhà nước. Các doanh nghiệp cần thay đổi tư duy để tích hợp yếu tố môi trường vào quá trình sản xuất và kinh doanh của họ. Ngoài ra, người tiêu dùng cũng cần có nhận thức về tầm quan trọng của việc sử dụng sản phẩm xanh và thân thiện môi trường. Nhà nước cũng cần hỗ trợ doanh nghiệp và người tiêu dùng trong việc chuyển đổi xanh bằng cách cung cấp chính sách ưu đãi và tài trợ để thúc đẩy việc sử dụng sản phẩm xanh và thân thiện môi trường.
Qua đó, báo chí đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường nhận thức của doanh nghiệp và người tiêu dùng về tầm quan trọng của việc chuyển đổi xanh và giới thiệu các sản phẩm xanh và thân thiện môi trường. Báo chí cũng góp phần giúp nâng cao nhận thức của doanh nghiệp và người tiêu dùng về các sản phẩm xanh và thân thiện môi trường, giới thiệu các giải pháp kinh tế tuần hoàn, đồng thời tuyên truyền các chính sách hỗ trợ của nhà nước.
Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế tuần hoàn (thuộc ĐH Quốc gia TP.HCM) cũng đang rất quan tâm đến vấn đề này và đang phối hợp với nhiều đối tác trong và ngoài nước để trao đổi về các giải pháp kinh tế tuần hoàn. Viện đã tổ chức nhiều hoạt động nhằm tăng cường nhận thức về chuyển đổi xanh, bao gồm các diễn đàn có tính chất nhẹ nhàng cho đến các diễn đàn cao cấp hơn về các mô hình nghiên cứu và giải pháp về kinh tế tuần hoàn.
Báo chí và vai trò to lớn trong việc thúc đẩy chuyển đổi xanh
Việc thúc đẩy chuyển đổi xanh ở TP.HCM và cả nước nói chung đòi hỏi sự hợp tác giữa các đối tượng và truyền thông có vai trò quan trọng trong việc tăng cường nhận thức và giới thiệu giải pháp. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này, cần có sự cam kết lâu dài từ các doanh nghiệp, người tiêu dùng và nhà nước để thúc đẩy việc sử dụng sản phẩm xanh và thân thiện môi trường, tăng cường hiệu quả sử dụng tài nguyên và giảm thiểu tác động đến môi trường. Các bên liên quan cần cùng nhau xây dựng một môi trường kinh doanh và tiêu dùng xanh hơn, tạo ra những giá trị bền vững cho cộng đồng và hành tinh của chúng ta.
Các phương tiện truyền thông đại chúng có thể sử dụng các hình thức như bài viết, phóng sự, video, chương trình truyền hình, chương trình radio, và các hoạt động trực tuyến để giải thích các khái niệm khoa học một cách dễ hiểu và gần gũi với độc giả. Điều này giúp độc giả có thể hiểu rõ hơn về các vấn đề khoa học và đưa ra quyết định thông minh hơn trong cuộc sống hằng ngày
PGS TS Nguyễn Hồng Quân - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế tuần hoàn, ĐH Quốc gia TP.HCM
Ngày nay, việc sử dụng sản phẩm xanh và thân thiện môi trường đã trở thành một xu hướng phổ biến trong xã hội. Việc lựa chọn mua các sản phẩm này không chỉ giúp người tiêu dùng giảm thiểu tác động đến môi trường mà còn mang lại nhiều lợi ích khác.
Một trong những lợi ích đáng kể nhất của việc sử dụng sản phẩm xanh là giúp giảm thiểu tác động đến môi trường. Các sản phẩm xanh thường được sản xuất với các nguyên liệu tái chế và có tính thân thiện với môi trường hơn. Ví dụ, các sản phẩm nhựa tái chế có thể giúp giảm thiểu lượng rác thải và sử dụng lại tài nguyên. Ngoài ra, các sản phẩm xanh cũng giúp giảm thiểu lượng khí thải và tiêu thụ năng lượng, đóng góp vào việc giảm thiểu tác động của con người đến môi trường.
Ngoài lợi ích về môi trường, việc sử dụng sản phẩm xanh còn giúp người tiêu dùng tiết kiệm chi phí và tăng tính tiện dụng. Ví dụ, việc sử dụng các sản phẩm tiết kiệm năng lượng như bóng đèn LED hay máy giặt tiết kiệm nước sẽ giúp giảm thiểu hóa đơn tiền điện và nước. Sản phẩm xanh cũng thường có chất lượng tốt hơn và tuổi thọ lâu hơn, giúp tiết kiệm chi phí sửa chữa và thay thế.
Bên cạnh đó, việc sử dụng sản phẩm xanh còn giúp người tiêu dùng cải thiện sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Các sản phẩm xanh được sản xuất với các nguyên liệu không gây hại cho sức khỏe, giúp giảm thiểu tác động của các chất độc hại đến cơ thể. Ngoài ra, việc sử dụng các sản phẩm xanh cũng giúp giảm thiểu tác động của các hóa chất và các chất gây ô nhiễm môi trường đến sức khỏe của con người.
Cuối cùng, việc sử dụng sản phẩm xanh còn giúp đóng góp vào việc bảo vệ và phát triển các nguồn tài nguyên thiên nhiên. Các sản phẩm xanh thường được sản xuất từ các nguyên liệu tái chế và được bảo vệ để đảm bảo tính bền vững cho các nguồn tài nguyên thiên nhiên. Việc sử dụng các sản phẩm xanh cũng giúp giảm thiểu nhu cầu sử dụng các nguồn tài nguyên có giới hạn như dầu mỏ, than đá, và khí đốt.
Việc người tiêu dùng trong nước ủng hộ việc sử dụng sản phẩm xanh của các doanh nghiệp Việt Nam sẽ có tác động tích cực đến việc phát triển kinh doanh và xuất khẩu sản phẩm của các doanh nghiệp này. Cụ thể:
Tăng doanh số và tăng khả năng sản xuất: Việc có nhiều người tiêu dùng trong nước ủng hộ sử dụng sản phẩm xanh của các doanh nghiệp Việt Nam sẽ giúp tăng doanh số và khả năng sản xuất của các doanh nghiệp này. Nếu doanh số tăng, các doanh nghiệp có thể đầu tư vào các dây chuyền sản xuất mới, nâng cao chất lượng sản phẩm và tiếp cận thị trường lớn hơn.
Tăng giá trị thương hiệu: Khi các doanh nghiệp Việt Nam sử dụng nguyên liệu thân thiện với môi trường và sản xuất các sản phẩm xanh, họ có thể tạo ra một hình ảnh thương hiệu tích cực và đáng tin cậy. Điều này có thể giúp các doanh nghiệp tăng giá trị thương hiệu và thu hút được sự quan tâm của các nhà đầu tư và đối tác nước ngoài.
Dễ dàng tiếp cận thị trường quốc tế: Khi các doanh nghiệp Việt Nam sản xuất các sản phẩm xanh và có giấy chứng nhận về chất lượng và thân thiện môi trường, họ có thể dễ dàng tiếp cận thị trường quốc tế. Nhiều quốc gia đang quan tâm đến các sản phẩm xanh và thân thiện môi trường và có chính sách hỗ trợ cho các doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm này. Doanh nghiệp Việt Nam có thể tận dụng cơ hội này để mở rộng thị trường và tăng doanh số bán hàng.
Đóng góp vào sự phát triển bền vững của đất nước: Việc sản xuất các sản phẩm xanh và thân thiện môi trường giúp các doanh nghiệp Việt Nam đóng góp vào sự phát triển bền vững của đất nước. Điều này giúp tăng giá trị của các sản phẩm Việt Nam trên thị trường quốc tế, từ đó tạo ra lợi ích cho nền kinh tế và sự phát triển của đất nước.
Từ đó, vai trò của báo chí trong việc phát triển kinh tế tuần hoàn là rất quan trọng. Báo chí có thể giúp tăng cường nhận thức của người dân về vấn đề môi trường và sức khỏe, thông tin về các sản phẩm xanh và các chính sách hỗ trợ từ chính phủ, từ đó khuyến khích người dân và doanh nghiệp tham gia vào sự phát triển bền vững. Bên cạnh đó, báo chí cũng có thể giúp tạo ra một môi trường kinh doanh thuận lợi và tạo ra cơ hội đầu tư trong các ngành công nghiệp tái chế và xử lý chất thải.
Tuy nhiên, để đẩy mạnh chuyển đổi xanh, một sản phẩm báo chí cũng cần liên kết các vấn đề về công nghệ, kỹ thuật, xã hội và văn hóa để đưa thông tin có góc nhìn đa chiều, khách quan đến nhiều đối tượng, phù hợp với sự quan tâm của độc giả và giúp đẩy mạnh chuyển đổi xanh trong cộng đồng. Báo chí có thể tạo ra các chương trình truyền hình, podcast, blog hoặc các nội dung trực tuyến sinh động khác để giới thiệu các sản phẩm xanh và thân thiện môi trường, cũng như những giải pháp, mô hình kinh tế tuần hoàn trực quan, sinh động, hiệu quả để các doanh nghiệp và người tiêu dùng có thể dễ dàng tiếp cận và áp dụng.