Đẩy mạnh hợp tác khoa học – công nghệ, hướng tới mô hình đại học tạo tri thức

Hội nghị có sự tham dự của ông Lê Tấn Cận – Thứ trưởng Bộ Tài chính; ông Nguyễn Văn Phúc – nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo; ông Huỳnh Tân Định – Phó Bí thư Đảng ủy UBND TP.HCM, cùng đại diện các viện nghiên cứu, tổ chức khoa học – công nghệ và đông đảo các chuyên gia.

“Giảm độ lệch pha” giữa đào tạo và thị trường lao động

Phát biểu khai mạc, PGS.TS Phạm Tiến Đạt – Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng UFM – nhìn nhận thẳng thắn một trong những thách thức lớn của giáo dục đại học hiện nay là khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thực tiễn.

Theo ông Đạt, việc mở rộng hợp tác với các tổ chức khoa học – công nghệ là giải pháp quan trọng để thu hẹp “độ lệch pha” này. Khi các chuyên gia, nhà khoa học tham gia trực tiếp vào hoạt động đào tạo, sinh viên sẽ được tiếp cận kiến thức cập nhật, sát với thực tiễn, đồng thời có thêm cơ hội phát triển nghề nghiệp.

Không dừng ở các thỏa thuận mang tính hình thức, UFM định hướng đưa hợp tác “len vào” từng chương trình đào tạo, từng đề tài nghiên cứu. Qua đó, nhà trường từng bước hoàn thiện mô hình đào tạo gắn với nhu cầu xã hội, nâng cao năng lực cạnh tranh của người học trong bối cảnh kinh tế tri thức.

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận đánh giá cao tư duy mở và tầm nhìn chiến lược của UFM, song cũng nhấn mạnh yêu cầu cốt lõi: hợp tác phải đi vào thực chất.

“Giá trị của hợp tác không nằm ở số lượng văn bản ký kết mà ở chất lượng kết quả mang lại”, Thứ trưởng Lê Tấn Cận nêu rõ, đồng thời đề nghị các bên cụ thể hóa bằng kế hoạch hành động, lộ trình và sản phẩm đầu ra.

Theo ông, một trường đại học hiện đại không còn được đo bằng quy mô tuyển sinh mà bằng năng lực nghiên cứu, chất lượng công bố khoa học và khả năng giải quyết các vấn đề của nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, các hoạt động nghiên cứu cần tập trung vào những lĩnh vực trọng điểm như chuyển đổi số, kinh tế xanh, tài nguyên – môi trường và phát triển bền vững.

Đặc biệt, Thứ trưởng Lê Tấn Cận lưu ý việc đầu tư cho đội ngũ nghiên cứu trẻ và nâng cao năng lực công bố quốc tế thông qua các chương trình hợp tác, trao đổi học thuật.

Mở rộng hệ sinh thái hợp tác khoa học, giải bài toán nhân lực

Tại hội nghị, UFM đã ký kết hợp tác với nhiều tổ chức khoa học – công nghệ lớn như Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam, Viện Kỹ thuật Biển và Viện Công nghệ Thông tin...

Các nội dung hợp tác tập trung vào bốn trụ cột chính: nghiên cứu khoa học, trao đổi học thuật, phát triển nguồn nhân lực và kết nối chuyên gia. Trên cơ sở đó, các bên sẽ triển khai các hoạt động cụ thể như tổ chức hội thảo khoa học, thực hiện đề tài nghiên cứu, công bố quốc tế và xây dựng chương trình liên kết đào tạo – nghiên cứu.

Đáng chú ý, UFM cũng chính thức tham gia Liên minh các cơ quan nghiên cứu Đồng bằng sông Cửu Long, mở ra cơ hội tham gia giải quyết các bài toán lớn của khu vực như biến đổi khí hậu, kinh tế nông nghiệp và logistics.

Một trong những thông tin đáng chú ý tại hội nghị đến từ PGS.TS Nguyễn Văn Phúc – nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo – với mô hình “giảng viên đồng cơ hữu”.

Theo ông Phúc, để hợp tác đi vào chiều sâu, cần có cơ chế cho phép các nhà khoa học từ viện nghiên cứu tham gia trực tiếp vào đội ngũ giảng dạy của trường, thay vì chỉ dừng ở vai trò khách mời. Đây là cách để đưa “hơi thở” của nghiên cứu vào giảng đường, đồng thời giúp sinh viên tiếp cận trực tiếp với các dự án khoa học.

Mô hình này được kỳ vọng mang lại nhiều lợi ích: tối ưu hóa nguồn lực chất xám, nâng cao tính thực chất của hợp tác và đào tạo thế hệ nhân lực nghiên cứu kế cận. Đồng thời, việc hình thành các nhóm nghiên cứu chung giữa nhà trường và viện nghiên cứu cũng góp phần thúc đẩy các sản phẩm khoa học có giá trị ứng dụng cao.

Hội nghị ký kết lần này được xem là bước đi chiến lược trong quá trình tái định vị UFM. Từ một cơ sở đào tạo truyền thống, nhà trường đang từng bước chuyển mình theo mô hình đại học tạo ra tri thức mới, gắn nghiên cứu với thực tiễn và gia tăng giá trị cho xã hội.

Sự kết hợp giữa thế mạnh đào tạo của UFM và năng lực nghiên cứu chuyên sâu của các viện khoa học được kỳ vọng sẽ hình thành một hệ sinh thái học thuật mở, nơi ranh giới giữa giảng dạy và nghiên cứu, giữa lý thuyết và thực tiễn dần được xóa nhòa.

Như lời Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận bày tỏ kỳ vọng UFM sẽ tận dụng hiệu quả các nguồn lực hợp tác để nâng cao chất lượng đào tạo, năng lực nghiên cứu và từng bước khẳng định vị thế trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.