Số ca thay lại khớp háng sẽ tăng nhiều trong vòng 5 - 10 năm nữa

Ngày 13/4, Bệnh viện Quân y 175 (Bộ Quốc phòng) cùng Tổ chức Operation Walk Chicago (Hoa Kỳ) tổ chức chương trình tọa đàm “Hiểu đúng về thay khớp háng và phục hồi chức năng sau phẫu thuật”, góp phần lan tỏa kiến thức y khoa và mở rộng cơ hội điều trị cho người bệnh có hoàn cảnh khó khăn.

Thoái hóa khớp háng, hoại tử chỏm xương đùi gia tăng

Theo Đại tá, TS.BS Phan Đình Mừng, Phó Giám đốc Bệnh viện Quân y 175, Giám đốc Viện Chấn thương Chỉnh hình, trong những năm gần đây, các bệnh lý khớp háng như thoái hóa khớp, hoại tử chỏm xương đùi đang có xu hướng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh lý nền. Đây là những bệnh lý gây đau đớn kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống của người bệnh.

“Tuy nhiên, chi phí cho một ca phẫu thuật thay khớp háng dao động từ 80 đến 100 triệu đồng, khiến nhiều bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn, chưa có điều kiện tiếp cận điều trị kịp thời. Việc chậm trễ điều trị không chỉ gây đau đớn kéo dài mà còn làm suy giảm nghiêm trọng khả năng vận động và chất lượng cuộc sống”, TS.BS Phan Đình Mừng chia sẻ.

Xuất phát từ thực tiễn đó, chương trình phẫu thuật thay khớp háng nhân đạo tại Việt Nam, hợp tác giữa Bệnh viện Quân y 175 và Tổ chức Operation Walk Chicago (Hoa Kỳ), được triển khai với mục tiêu mang lại cơ hội điều trị cho người bệnh, đồng thời nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ y bác sĩ.

Qua 5 lần tổ chức, chương trình đã phẫu thuật miễn phí cho gần 200 bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn, giúp họ tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao. Đằng sau những con số đó là những cuộc đời được thay đổi, là những bệnh nhân đã lấy lại khả năng vận động và cải thiện rõ rệt chất lượng cuộc sống.

Trong năm 2026, từ ngày 10 - 14/4, Viện Chấn thương Chỉnh hình - Bệnh viện Quân y 175 phối hợp cùng OWC thực hiện phẫu thuật thay khớp háng nhân tạo miễn phí cho 37 bệnh nhân. Các bệnh lý chủ yếu bao gồm hoại tử chỏm xương đùi, thoái hóa khớp háng... những nguyên nhân gây suy giảm nghiêm trọng khả năng vận động. Mỗi ca phẫu thuật được tài trợ hoàn toàn.

“Đáng chú ý, trong đợt triển khai năm nay, chương trình đã thực hiện cả các ca thay lại khớp háng những trường hợp phức tạp, đòi hỏi kỹ thuật cao hơn so với thay khớp lần đầu. Trong đó, 3 bệnh nhân cần xử lý đặc biệt trước mổ để đảm bảo an toàn và hiệu quả điều trị.

Mặc dù những ca này sẽ khó khăn hơn các ca thay khớp háng lần đầu; vừa đảm bảo sức khỏe cho bệnh nhân cẩn thận hơn, vừa chuẩn bị các thiết bị, dự kiến các tình huống có thể xảy ra; nhưng hai ca thay lại khớp háng đạt kết quả tốt.

Bên cạnh đó, chúng tôi còn phẫu thuật thay khớp háng hai bên cùng lúc cho một bệnh nhân ở vùng sâu vùng xa, giúp bệnh nhân phục hồi sớm hơn, đi lại không đau, tái tạo khả năng lao động, nuôi sống được bản thân và gia đình,” TS.BS Mừng chia sẻ.

Bệnh viện cũng sẽ mở rộng các chương trình hỗ trợ nhân đạo, nhằm giúp nhiều hơn nữa những bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn được tiếp cận với các dịch vụ y tế chất lượng cao. Nhiều bệnh nhân được thay khớp háng đã bày tỏ niềm hạnh phúc khi từ người không thể bước đi, nay đã đi lại được.

“Sau nhiều năm đau đớn, tôi chưa từng nghĩ mình có thể đi lại bình thường như hôm nay. Gia đình khó khăn nên chưa từng nghĩ đến việc được mổ thay khớp háng. Tôi thật sự biết ơn các bác sĩ và chương trình hỗ trợ nhân đạo thay khớp háng của Bệnh viện Quân y 175 cùng các chuyên gia Hoa Kỳ. Tôi có thể đứng dậy, tập đi trở lại, tự chăm sóc bản thân và gia đình, đặc biệt không còn những cơn đau kéo dài”, Bệnh nhân Ngọc Ảnh (Củ Chi, TP.HCM) phẫu thuật khớp háng bên phải năm 2023, xúc động chia sẻ.

Làm chủ kỹ thuật thay khớp háng, nâng cao chất lượng điều trị bền vững

Theo TS.BS Phan Đình Mừng, trong thời gian tới, Bệnh viện Quân y 175 sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác quốc tế, phát triển các kỹ thuật chuyên sâu, đồng thời nâng cao chất lượng điều trị theo hướng tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế để đáp ứng các dự báo, các cơ cấu mặt bệnh trong tương lai.

Chương trình không chỉ dừng lại ở hoạt động phẫu thuật mà còn chú trọng đào tạo và chuyển giao kỹ thuật. Các chuyên gia quốc tế đã trực tiếp hướng dẫn, chia sẻ kinh nghiệm, giúp đội ngũ y bác sĩ của bệnh viện từng bước làm chủ các kỹ thuật chuyên sâu, góp phần nâng cao chất lượng điều trị một cách bền vững.

Đặc biệt, ông nhấn mạnh thêm rằng: “Việc thay lại khớp háng cho 3 ca lần này đã cho thấy độ tuổi thay khớp háng lần đầu bắt đầu trẻ hóa, cùng với tuổi thọ của người Việt Nam cũng gia tăng, trong 5 - 10 năm nữa, số ca cần thay lại khớp háng sẽ gia tăng”.

Các bác sĩ của Bệnh viện Quân y 175 cũng cập nhật những tiến bộ kỹ thuật đang được ứng dụng như lập kế hoạch phẫu thuật 3D, kỹ thuật mổ ít xâm lấn, giúp rút ngắn thời gian hồi phục và nâng cao chất lượng điều trị.

“Điều chúng tôi hướng tới trong các chương trình hợp tác này là đào tạo đội ngũ y bác sĩ tại chỗ. Chính những nhân lực đã được đào tạo sẽ tiếp tục điều trị, hỗ trợ thêm nhiều bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn. Đây là một giá trị nhân văn rất lớn và cần được nhân rộng”, TS.BS Phan Đình Mừng nhấn mạnh.

Theo Đại tá, TS.BS Phan Đình Mừng, trong thời gian tới, bệnh viện sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác quốc tế nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đồng thời phát triển các kỹ thuật chuyên sâu như phẫu thuật thay lại khớp và xử trí biến chứng sau thay khớp (nhiễm trùng, gãy chuôi, gãy quanh khớp háng nhân tạo, trật khớp háng…) những vấn đề ngày càng gia tăng tại Việt Nam.

Ông cũng cho biết thêm, “Nhiều cơ sở y tế có chuyên khoa chấn thương chỉnh hình tại Việt Nam đã thực hiện các ca phẫu thuật thay khớp háng lần đầu và ra viện trong 24h, tức là buổi sáng thay khớp, buổi chiều ra viện. Những bệnh nhân đáp ứng đủ điều kiện mổ này là bệnh nhân không có bệnh nền hoặc có bệnh nền ít hoặc nhẹ, trẻ tuổi, đủ sức khỏe phục hồi chức năng ngay sau mổ”.

Độ tuổi trung bình bắt đầu diễn ra thoái hóa khớp là trên dưới 50 tuổi, nhưng bệnh lý hoại tử chỏm xương đùi đang dần trẻ hóa. Theo ghi nhận trong các đợt phẫu thuật cùng với OWC, tỷ lệ hoại tử chỏm xương đùi khoảng 25 - 30% ở người trẻ với độ tuổi trung bình 30 - 32.

“Như vậy, các bạn trẻ cần cảnh giác với các thói quen trong sinh hoạt hằng ngày như hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia. Đối với các bệnh nhân bị thoái hóa khớp, đau khớp có chỉ định sử dụng các thuốc điều trị chứa steroid, phải tuân thủ đúng chỉ định của bác sĩ.

Khi hết thuốc theo toa, người bệnh cần phải quay lại bệnh viện tái khám để bác sĩ thăm khám và kê toa mới, tránh các tác dụng phụ nghiêm trọng của thuốc như tăng cân, loãng xương, tăng huyết áp, đái tháo đường, teo da, rạn da, vết thương chậm lành, nhiễm trùng…”, TS.BS Phan Đình Mừng khuyến cáo.