Đưa dịch vụ y tế đến tận nhà dân: Thí điểm mô hình “đội chăm sóc sức khỏe liên tục” tại cơ sở
Không còn chờ người bệnh đến trạm, y tế cơ sở TP.HCM đang chủ động “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đưa dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến tận hộ dân. Mô hình “đội chăm sóc sức khỏe liên tục” bước đầu cho thấy hiệu quả rõ nét, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc ban đầu và củng cố niềm tin của người dân.
“Gõ cửa từng nhà” chăm sóc sức khỏe người dân
Đội chăm sóc sức khỏe xã Đất Đỏ thăm, khám tại nhà cho cụ Dương Ngọc Nữ (96 tuổi).
Hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4), TP.HCM đã triển khai thí điểm mô hình “Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư” tại một số địa phương, trong đó có xã Đất Đỏ. Ngay sau lễ ra quân, các đội đã nhanh chóng xuống địa bàn, trực tiếp đến từng hộ dân để thăm khám, tư vấn và quản lý sức khỏe.
Theo chân đội chăm sóc sức khỏe của Trạm Y tế xã Đất Đỏ, chúng tôi đến thăm cụ Dương Ngọc Nữ (96 tuổi). Tại đây, bác sĩ Nguyễn Thị Thảo Ngân (Trạm Y tế xã Đất Đỏ) trực tiếp kiểm tra cân nặng, khám tổng quát ban đầu; các thành viên khác đo huyết áp, lấy mẫu máu và lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho cụ.
Ở tuổi xế chiều, việc đi lại khó khăn khiến mỗi lần đến trạm y tế trở thành trở ngại với cụ. Vì vậy, khi được khám ngay tại nhà, cụ Nữ không giấu được niềm vui: “Tuổi đã cao, đi lại vất vả, nay có bác sĩ đến tận nhà khám bệnh rất tiện. Tôi thấy yên tâm hơn nhiều”.
Tương tự, tại nhà ông Nguyễn Văn Mười (ấp Hiệp Hòa), đội chăm sóc thực hiện đầy đủ quy trình thăm khám. Qua kiểm tra, bác sĩ phát hiện ông có dấu hiệu mỡ máu cao và kịp thời tư vấn chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý.
“Chúng tôi được khám bệnh, thử máu và biết kết quả ngay để được tư vấn. Mong mô hình này được duy trì lâu dài để người dân được chăm sóc tốt hơn”, ông Mười chia sẻ.
Không chỉ khám bệnh, các đội còn hướng dẫn người dân theo dõi sức khỏe, nhắc lịch tái khám, sử dụng thuốc đúng cách và xây dựng lối sống lành mạnh. Đặc biệt, các nhóm đối tượng như người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính, phụ nữ mang thai, trẻ em… được ưu tiên theo dõi sát sao.
Theo BS. Nguyễn Thị Thảo Ngân, điểm khác biệt lớn nhất của mô hình là sự chuyển đổi trong tư duy phục vụ: từ “chờ người bệnh đến” sang “chủ động đến với người dân”.“Chúng tôi ‘đi từng ngõ, đến từng nhà, chăm từng người’, giúp phát hiện sớm bệnh, quản lý sức khỏe liên tục và nâng cao hiệu quả chăm sóc ban đầu tại cộng đồng”, bác sĩ Ngân cho biết.
Tăng cường vai trò y tế cơ sở, kết nối công nghệ
Theo BS.CKII Phan Thị Tuyết Xuân, Giám đốc Trạm Y tế xã Đất Đỏ, mô hình “Đội chăm sóc sức khỏe liên tục” được xây dựng dựa trên nguyên lý y học gia đình, hướng đến quản lý sức khỏe người dân một cách toàn diện, liên tục và chủ động.
Các đội chăm sóc trực tiếp đến từng hộ gia đình, lập hồ sơ sức khỏe điện tử, quản lý các bệnh không lây nhiễm phổ biến như tăng huyết áp, đái tháo đường, đồng thời theo dõi sát tình trạng sức khỏe của người cao tuổi và các nhóm yếu thế.
Đáng chú ý, mô hình còn được hỗ trợ bởi công nghệ thông tin, đặc biệt là hệ thống hội chẩn từ xa (telemedicine). Khi gặp trường hợp bệnh phức tạp, nhân viên y tế cơ sở có thể kết nối trực tiếp với bác sĩ tuyến trên để được tư vấn, hướng dẫn xử trí kịp thời.
“Việc ứng dụng công nghệ giúp nâng cao năng lực chuyên môn cho y tế cơ sở, đồng thời đảm bảo người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại địa phương”, BS. Xuân nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, “túi sức khỏe thông minh” do VNPT TP.HCM hỗ trợ cũng góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động. Thiết bị này cho phép đo nhanh các chỉ số sức khỏe và cập nhật dữ liệu ngay tại chỗ, giúp việc quản lý hồ sơ bệnh án trở nên thuận tiện và chính xác hơn.
Không chỉ dừng lại ở khám chữa bệnh, mô hình còn tăng cường truyền thông giáo dục sức khỏe, nâng cao nhận thức của người dân trong việc phòng bệnh, phát hiện sớm và điều trị kịp thời các bệnh lý không lây nhiễm.
Củng cố niềm tin từ những điều giản dị
Theo lãnh đạo địa phương, trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng, việc đổi mới phương thức hoạt động của y tế cơ sở là yêu cầu tất yếu. Mô hình không chỉ giúp giảm tải cho tuyến trên mà còn tiết kiệm chi phí, thời gian đi lại cho người dân.
Phó Chủ tịch UBND xã Đất Đỏ Nguyễn Hoàng Ngọc Phượng cho rằng, việc triển khai mô hình đã góp phần nâng cao hiệu quả phòng bệnh, đồng thời tạo sự gắn kết giữa chính quyền, ngành y tế và cộng đồng.
Tại lễ ra quân, Phó Giám đốc Sở Y tế TP.HCM Trần Ngọc Triệu nhấn mạnh vai trò phối hợp giữa các bên: “Để mô hình vận hành hiệu quả, cần sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, đội ngũ y tế và sự đồng thuận của người dân. Niềm tin của người dân không đến từ lời hứa, mà từ những gì họ cảm nhận mỗi ngày qua sự tận tâm của đội ngũ y tế.”
Thực tế triển khai tại xã Đất Đỏ cho thấy, mô hình không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho người dân mà còn góp phần từng bước định hình hệ thống y tế đa tầng, trong đó y tế cơ sở đóng vai trò “người gác cổng” – điểm tiếp cận đầu tiên của người dân với hệ thống chăm sóc sức khỏe.
Với những kết quả bước đầu tích cực, mô hình “Đội chăm sóc sức khỏe liên tục gắn với địa bàn dân cư” được kỳ vọng sẽ tiếp tục được nhân rộng trên địa bàn TP.HCM, góp phần xây dựng hệ thống y tế cơ sở vững mạnh, hướng tới mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn dân một cách bền vững và hiệu quả.
Triển khai bước đầu tại xã Đất Đỏ
• Thành lập 4 đội chăm sóc sức khỏe liên tục.
• Mỗi đội 7–12 thành viên, gồm nhân viên y tế và cộng tác viên.
• Phụ trách 19 ấp trên địa bàn.
• Khám tại nhà, lập hồ sơ sức khỏe điện tử, cấp thuốc BHYT hoặc chuyển tuyến khi cần.
• Ứng dụng “túi sức khỏe thông minh” hỗ trợ đo nhanh chỉ số và cập nhật dữ liệu tại chỗ.