Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng: Kiến tạo thế hệ bác sĩ “số” trong kỷ nguyên 4.0

Trước làn sóng chuyển đổi số mạnh mẽ, PGS.TS Lê Khắc Cường – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng (HIU) đã có những chia sẻ với Tạp chí Khoa học phổ thông về chiến lược đào tạo khối ngành Sức khỏe, nơi công nghệ 4.0 và y đức truyền thống được kết hợp để tạo nên giá trị khác biệt.

Bứt phá về quy mô và vị thế đào tạo

Phóng viên: Thưa ông, khối ngành Khoa học sức khỏe tại HIU đã xác lập vị thế như thế nào trong những năm qua?

PGS.TS Lê Khắc Cường: Trong khoảng 5 năm trở lại đây, khối Khoa học sức khỏe của HIU có sự phát triển bền vững cả về quy mô đào tạo, số lượng người học lẫn cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy và nghiên cứu.

Từ 6 ngành ban đầu gồm: Y, Răng – Hàm – Mặt, Dược học, Điều dưỡng, Kỹ thuật phục hồi chức năng và Kỹ thuật xét nghiệm y học, nhà trường đã mở rộng thêm nhiều ngành mới như: Y học cổ truyền, Hộ sinh, Dinh dưỡng, Y tế công cộng, Kỹ thuật hình ảnh y học, Kỹ thuật y sinh… Đồng thời, trường đang tiếp tục đề xuất mở thêm ngành Y học dự phòng và Kỹ thuật phục hình răng. Ở bậc sau đại học, từ một chuyên khoa cấp I, đến nay đã phát triển thành hệ thống 15 mã ngành đào tạo, trải dài từ chuyên khoa đến thạc sĩ.

Hiện nay, quy mô đào tạo khối sức khỏe chiếm khoảng 50% ở bậc đại học và khoảng 90% ở bậc sau đại học của toàn trường. Sự phát triển này đến từ hai yếu tố chính: nhu cầu xã hội tăng cao sau đại dịch và chiến lược đầu tư đồng bộ của nhà trường về đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất, phòng thí nghiệm và hệ thống thực hành – thực tập.

Đặc biệt, trong những năm qua, nhiều giáo sư, chuyên gia đầu ngành đã về công tác tại trường; đồng thời, HIU cũng mời lãnh đạo các bệnh viện, doanh nghiệp tham gia giảng dạy và quản lý, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo.

Trước xu hướng “Y học số”, HIU đã có những bước đi cụ thể nào?

PGS.TS Lê Khắc Cường: Y học số (Digital Health) là xu thế tất yếu, ứng dụng các công nghệ như AI, Big Data vào chăm sóc sức khỏe, giúp tối ưu hóa quy trình khám chữa bệnh và nâng cao chất lượng điều trị.

Tại HIU, chúng tôi đã chủ động triển khai nhiều giải pháp. Chẳng hạn, học phần Giải phẫu được giảng dạy bằng công nghệ giải phẫu ảo và mô phỏng sinh lý 3D theo thời gian thực. Hệ thống phòng lab được đầu tư hiện đại, đồng bộ. Một số ngành học cũng đang được thiết kế theo hướng liên ngành, trong đó công nghệ đóng vai trò trung tâm.

Đáng chú ý, Trung tâm Mô phỏng – Tiền lâm sàng đã được đưa vào hoạt động, đóng vai trò là “mắt xích” quan trọng trong đào tạo bác sĩ. Trung tâm này liên thông với HIU Clinic, tạo thành chuỗi đào tạo liên tục từ mô phỏng – tiền lâm sàng – lâm sàng. Nhờ đó, sinh viên được rèn luyện kỹ năng, hình thành tư duy điều trị và tuân thủ quy trình ngay từ sớm, trước khi tiếp xúc môi trường bệnh viện thực tế.

Giữ vững y đức trong kỷ nguyên công nghệ

Làm thế nào để đổi mới công nghệ không làm mất đi giá trị cốt lõi của ngành y?

PGS.TS Lê Khắc Cường: Đào tạo y khoa luôn đòi hỏi chuẩn mực nghiêm ngặt vì liên quan trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng con người. Do đó, cần có hệ thống tiêu chuẩn chặt chẽ từ đầu vào, quá trình đào tạo đến kiểm soát đạo đức nghề nghiệp.

Công nghệ không mâu thuẫn với y đức. Ngược lại, công nghệ giúp nâng cao hiệu quả đào tạo và chăm sóc sức khỏe. Vì vậy, không nên hiểu là “chạy theo công nghệ” một cách hình thức, mà cần ứng dụng công nghệ đúng cách để phục vụ mục tiêu cốt lõi: “Sâu y lý, giỏi y thuật, giàu y đức”.

Rào cản lớn nhất trong quá trình chuyển đổi số là gì?

PGS.TS Lê Khắc Cường: Đó là nguồn lực, đặc biệt là nhân lực và tài lực. Đào tạo y khoa trong thời đại mới đòi hỏi đội ngũ vừa giỏi chuyên môn, vững kỹ năng, giàu y đức, vừa phải cập nhật nhanh công nghệ.

Tại HIU, chúng tôi xây dựng đội ngũ kết hợp giữa các chuyên gia đầu ngành giàu kinh nghiệm và các giảng viên trẻ, được đào tạo bài bản trong và ngoài nước, giỏi ngoại ngữ và nhanh nhạy với công nghệ. Song song đó, nhà trường liên tục đầu tư, nâng cấp hệ thống phòng lab, trang thiết bị hiện đại.

Ông hình dung sinh viên ngành Y trong 5–10 năm tới sẽ như thế nào?

PGS.TS Lê Khắc Cường: Rất khó dự đoán chính xác, nhưng có thể thấy công nghệ sẽ hỗ trợ bác sĩ trong việc thu thập và phân tích dữ liệu bệnh nhân một cách toàn diện: từ gene, tiền sử bệnh đến hình ảnh và kết quả xét nghiệm. Nhờ đó, việc chẩn đoán và điều trị sẽ chính xác hơn, giảm thiểu sai sót.

Công nghệ cũng giúp phát hiện sớm nguy cơ bệnh, cá thể hóa điều trị, phát triển dược phẩm hiệu quả hơn, đồng thời thúc đẩy khám chữa bệnh từ xa, giảm tải cho bệnh viện. Chân dung sinh viên ngành Y vì thế cũng thay đổi: hiện đại hơn, năng động hơn, tự tin hơn. Thậm chí, trong tương lai, hình ảnh “ống nghe trên cổ” có thể không còn là biểu tượng quen thuộc, khi máy móc đã cung cấp đầy đủ và chính xác các thông số cần thiết.

“

“Công nghệ không mâu thuẫn với y đức. Nếu giúp nâng cao hiệu quả đào tạo và chăm sóc sức khỏe, thì cần mạnh dạn ứng dụng”.

PGS.TS Lê Khắc Cường

“

“Sựkết hợp giữa chuyên gia giàu kinh nghiệm và giảng viên trẻ am hiểu công nghệ là chìa khóa nâng cao chất lượng đào tạo”.

PGS.TS Lê Khắc Cường

“

“Bác sĩ tương lai sẽ hiện đại hơn, tự tin hơn và có thể không còn gắn liền với chiếc ống nghe truyền thống”.

PGS.TS Lê Khắc Cường

Xin cám ơn PGS.TS Lê Khắc Cường!

Quang Vững