Xây dựng 'lá chắn mềm' cho trẻ từ sớm qua hợp tác giáo dục Việt – Lào
Lễ ký kết hợp tác song phương nhằm đẩy mạnh giáo dục giới tính, phòng chống xâm hại trẻ em, hướng tới xây dựng môi trường giáo dục an toàn.
Sáng 26/3, lễ ký kết hợp tác song phương giữa Bộ Giáo dục và Thể thao nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào và Viện Nghiên cứu Khoa học Giáo dục và Đào tạo (IES) diễn ra tại TP.HCM.
Góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn
Phát biểu tại buổi lễ, GS.TS Hồ Đức Hùng - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học Giáo dục và Đào tạo - cho biết hội nghị có ý nghĩa quan trọng, không chỉ nhằm đánh giá kết quả triển khai trong thời gian qua, mà còn để tiếp tục thống nhất nhận thức, củng cố quyết tâm và đề ra giải pháp đồng bộ cho giai đoạn tiếp theo.
Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa chính trị, xã hội và nhân văn sâu sắc, góp phần xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện; bảo vệ trẻ em từ sớm, từ xa; đồng thời giữ vững an sinh xã hội và niềm tin của phụ huynh đối với ngành giáo dục.
Quán triệt tinh thần chỉ đạo của UBND TP.HCM tại Công văn 4407 ngày 31/3/2025 và sự triển khai của Sở Giáo dục và Đào tạo tại Công văn 334 ngày 18/7/2025, GS.TS Hồ Đức Hùng cho rằng cần xác định rõ: giáo dục giới tính cho trẻ mầm non phải được thực hiện một cách khoa học, phù hợp độ tuổi, lấy trẻ em làm trung tâm, lấy sự an toàn và phát triển toàn diện của trẻ làm mục tiêu cao nhất.
Theo GS.TS Hồ Đức Hùng, chương trình Giáo dục giới tính ERA - Kỹ năng phòng tránh xâm hại trẻ em (ERA Kids) được xây dựng trên nền tảng nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ trong việc giảng dạy trẻ mầm non theo tinh thần của Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Mục tiêu tạo “lá chắn mềm” nhưng vững chắc giúp trẻ nhận biết cơ thể và vùng riêng tư, phân biệt hành vi an toàn và không an toàn, biết nói “không” với những nguy cơ, tìm kiếm sự trợ giúp, xây dựng ranh giới cá nhân và kỹ năng an toàn trong môi trường sống, kể cả trên không gian mạng.
Bên cạnh đó, cần đặc biệt quan tâm nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên mầm non; đẩy mạnh ứng dụng học liệu số, phần mềm hỗ trợ giáo dục; phát huy vai trò phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và xã hội.
“Chúng ta phải làm sao để nội dung giáo dục giới tính và kỹ năng phòng, tránh xâm hại không dừng ở tuyên truyền, mà thực sự đi vào từng lớp học, từng hoạt động giáo dục, từng gia đình và từng trẻ em”, GS.TS Hồ Đức Hùng chia sẻ.
Không để trẻ bị bỏ lại phía sau
Cũng tại chương trình, bà Trần Thị Quế Chi - Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học Giáo dục và Đào tạo - cho biết “Era Kids” không đơn thuần là phần mềm giải trí giáo dục mà là hệ sinh thái cá nhân hóa. Công nghệ giúp giáo viên, phụ huynh theo sát tiến trình của từng trẻ, đảm bảo không em nào bị bỏ lại phía sau.
Sau một năm triển khai, hệ thống đã phủ hơn 2.000 điểm trường, với hơn 20.000 tài khoản sử dụng. Tuy nhiên, theo bà Chi, giá trị lớn nhất không nằm ở con số, mà ở sự thay đổi nhận thức của ba chủ thể: giáo viên, phụ huynh và trẻ.
Bà Nguyễn Lê Tú Uyên - Phó Trưởng Khu Dịch vụ Mầm non (Làng Thiếu niên Thủ Đức) – một trong những đơn vị triển khai Era Kids – cho biết cho rằng giáo dục giới tính và kỹ năng tự bảo vệ là nội dung cần thiết, giúp trẻ nhận diện tình huống không an toàn, ứng xử phù hợp và hình thành “lá chắn” trước nguy cơ.
Sau thời gian triển khai, Era Kids cho thấy hiệu quả rõ rệt. Với trẻ, bài học sinh động, gần gũi qua các tình huống như người lạ cho quà, rủ đi chơi, nhận diện hành vi tốt – không tốt… giúp trẻ biết nói “không”, xác lập ranh giới cá nhân và tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần.
Tại chương trình, Bộ Giáo dục và Thể thao nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào và Viện Nghiên cứu Khoa học Giáo dục và Đào tạo đã ký kết hợp tác song phương.
Đây là hoạt động có ý nghĩa quan trọng, không chỉ nhằm thiết lập và củng cố khuôn khổ hợp tác trong lĩnh vực giáo dục và nghiên cứu khoa học, mà còn tập trung thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực giáo dục mầm non, đặc biệt trong việc phát triển và triển khai các chương trình giáo dục giới tính, kỹ năng sống và bảo vệ trẻ em phù hợp với lứa tuổi.
Ông Lavanh VONGKHAMSANE - Chánh Văn phòng Bộ Giáo dục và Thể thao nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào - cho rằng hợp tác trong lĩnh vực giáo dục được xem là một trong những trụ cột chiến lược quan trọng để đặt nền móng cho sự phát triển nguồn nhân lực và củng cố công cuộc xây dựng một quốc gia thịnh vượng và văn minh.
“Chúng ta cùng nhau chứng kiến một cột mốc quan trọng mới: việc triển khai chung chương trình “Giáo dục giới tính và phòng tránh xâm hại trẻ em (ERA Kids)”. Đây là một chương trình hiện đại, thiết yếu để xây dựng kỹ năng sống và bảo vệ trẻ em Lào trong thời đại mới”, ông Lavanh VONGKHAMSANE chia sẻ.