Không chỉ dạy trẻ, giáo viên mầm non phải đồng hành và dẫn dắt trẻ
Theo các chuyên gia, cách giáo viên mầm non ứng xử, đồng hành sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến sự phát triển cảm xúc, tư duy và nhân cách của trẻ.
Sáng ngày 31/1, Hệ thống Giáo dục Mầm non Quốc tế Wisdomland World School phối hợp cùng Rồng Xanh Fellowship tổ chức Diễn đàn "Giáo dục Toàn diện 2026: Hành trình Ươm Mầm Rồng Xanh; Nuôi dưỡng Thân – Tâm – Tuệ, kiến tạo Công dân Toàn cầu cho Việt Nam 2045".
Diễn đàn thu hút sự tham gia hơn 150 phụ huynh, giáo viên và các chuyên gia trong các lĩnh vực giáo dục, y tế và sáng tạo.
Giáo dục mầm non là nền móng vững chắc cho sự phát triển
Theo TS Bùi Hồng Quân - Trưởng khoa Giáo dục Mầm non, Trường Đại học Sư phạm TP.HCM, những năm đầu đời chính là giai đoạn quyết định trong việc hình thành cảm xúc, nhân cách và nền tảng tâm lý của mỗi con người.
Chia sẻ tại tọa đàm, TS Bùi Hồng Quân ví giáo dục như việc xây dựng một ngôi nhà. Ngôi nhà có thể cao 5 tầng hay 15 tầng nhưng điều quan trọng nhất vẫn là phần móng. Trong giáo dục, phần móng đó chính là giáo dục mầm non.
Theo quy định hiện hành, giáo dục mầm non dành cho trẻ từ 3 tháng đến 6 tuổi. Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học giáo dục và khoa học thần kinh, khả năng tiếp nhận và học hỏi của con người đã bắt đầu từ rất sớm.
TS Bùi Hồng Quân cho rằng một trong những phát hiện quan trọng của khoa học thần kinh là trong 6 năm đầu đời, não bộ trẻ có khả năng “khả biến” rất cao. Các kết nối thần kinh đã tồn tại sẵn nhưng nếu không được sử dụng, kích hoạt và nuôi dưỡng thông qua trải nghiệm, chúng sẽ dần bị mai một, thậm chí mất đi.
“Môi trường sống và học tập trong giai đoạn mầm non có ý nghĩa đặc biệt. Khi trẻ được trải nghiệm đa dạng, học thông qua vui chơi đúng với đặc trưng tự nhiên của lứa tuổi, những trải nghiệm đó sẽ trực tiếp tác động đến sự phát triển của não bộ, từ nhận thức, tư duy cho đến cảm xúc”, TS Quân chia sẻ.
Từ đó, TS Quân cho rằng việc cho trẻ tiếp cận với môi trường giáo dục mầm non phù hợp không chỉ là lựa chọn mang tính chăm sóc, mà là một quyết định chiến lược của gia đình đối với tương lai lâu dài của con. Tuy nhiên, đây cũng là bài toán không dễ với nhiều phụ huynh, bởi việc lựa chọn môi trường nào để con được trải nghiệm, học hỏi và phát huy tối đa tiềm năng đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng.
Theo BS Trí Đoàn - Trưởng khoa Nhi tại hệ thống phòng khám Victoria Healthcare, nhiều phụ huynh cho rằng việc đầu tư cho con có thể bắt đầu từ bậc trung học, thậm chí là khi vào đại học. Tuy nhiên, theo bác sĩ Trí Đoàn, nếu nhìn từ góc độ y khoa và phát triển thể chất, những năm đầu đời mới chính là giai đoạn quyết định, đặt nền móng cho sức khỏe và khả năng học tập lâu dài của trẻ.
Bác sĩ Trí Đoàn cho rằng việc chuẩn bị cho tương lai của trẻ, thậm chí là cho mục tiêu xa như năm 2045, cần bắt đầu từ hôm nay. “Giống như trồng một cái cây, muốn cây khỏe mạnh thì ngay từ hạt giống và cách chăm sóc ban đầu đã phải đúng”, bác sĩ Trí Đoàn nói.
Theo bác sĩ, sức khỏe là nền tảng quan trọng nhất để một đứa trẻ có thể học tập và phát triển toàn diện. Không chỉ trẻ em mà ngay cả người lớn cũng cần có sức khỏe mới có thể làm việc hiệu quả. Với trẻ nhỏ, điều này càng có ý nghĩa then chốt.
Khi giáo viên hạnh phúc, trẻ em lớn lên vững vàng
Từ góc nhìn của người làm giáo dục, bà Thư Nguyễn - Tổng Hiệu trưởng Cơ sở Imperia, Giám đốc trải nghiệm học tập - cho rằng yếu tố quan trọng nhất khi đồng hành cùng trẻ nhỏ không nằm ở chương trình hay cơ sở vật chất hiện đại, mà chính là con người, cụ thể là đội ngũ giáo viên.
Theo bà Thư Nguyễn, trong suốt một ngày dài, giáo viên mầm non chính là những người lớn thứ hai ở bên cạnh trẻ, thay cha mẹ chăm sóc, quan sát và dẫn dắt từng trải nghiệm đầu đời. Vì vậy, cách người lớn ứng xử, suy nghĩ và đồng hành sẽ trực tiếp ảnh hưởng đến sự phát triển cảm xúc, tư duy và nhân cách của trẻ.
“Chúng ta không thể mong đợi trẻ sáng tạo và tự tin nếu người lớn lúc nào cũng áp đặt: con phải làm thế này mới giống ngôi nhà, thế kia mới giống ngọn núi”, bà Thư Nguyễn nêu vấn đề. Tương tự, trẻ cũng khó tin vào trí tưởng tượng của chính mình nếu những sản phẩm do trẻ tạo ra luôn bị đánh giá là “không đẹp”, “không đúng” theo chuẩn mực của người lớn.
Theo bà Thư Nguyễn, những giáo viên có tư duy toàn cầu, kỹ năng suy nghĩ độc lập và đời sống tinh thần lành mạnh sẽ góp phần xây dựng một môi trường học tập an toàn, giàu bản sắc Việt, bình an và nhân văn. Chính trong môi trường đó, trẻ em mới có điều kiện phát triển hài hòa: khỏe mạnh về thể chất, vững vàng về cảm xúc và rộng mở về trí tuệ.
Dịp này, Hệ thống Giáo dục mầm non Quốc tế Wisdomland và Khoa Giáo dục Mầm non, Trường Đại học Sư phạm TP.HCM ký kết hợp tác toàn diện, mở ra định hướng phát triển nhân lực giáo dục mầm non một cách bài bản và dài hạn.
Việc ký kết giúp nâng cao chất lượng giáo dục tại trường mầm non, đồng thời tạo thêm môi trường thực tập sư phạm, đảm bảo tính thông suốt, hiệu quả của việc triển khai các chương trình đào tạo giáo viên trong thực tế.