Virus Nipah khó có khả năng gây đại dịch như COVID-19

Theo ThS.BS Phan Lê Minh Tiến, Bệnh viện Nhi đồng 2, virus Nipah (NiV) là tác nhân truyền nhiễm nguy hiểm, có thể gây viêm não cấp, suy hô hấp với tỉ lệ tử vong cao. Nguồn lây chủ yếu từ dơi ăn quả, động vật trung gian và lây truyền người - người qua tiếp xúc gần với dịch tiết.

Cụ thể, virus có lây trực tiếp từ dơi sang người thông qua tiếp xúc nước bọt, chất tiết của dơi, chẳng hạn như ăn trái cây dơi đã ăn dở, uống nhựa cây có dính nước bọt dơi. Ngoài ra, dơi cũng có thể lây virus cho người qua nguồn động vật trung gian như heo và ngựa trong chăn nuôi, vận chuyển hoặc giết mổ, nhưng tỉ lệ thấp hơn nhiều so với đường lây chính.

Mang các triệu chứng của viêm não

Bác sĩ Trương Hữu Khanh, cố vấn chuyên môn khoa Nhiễm - Thần kinh và Trưởng Phòng Công tác xã hội, Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết, Nipah không phải loại virus mới. Từ những năm 1990 cho đến nay, trên thế giới đã xuất hiện rải rác các đợt dịch do virus Nipah gây ra tại các khu vực như Ấn Độ, Bangladesh…, bắt nguồn từ thói quen ăn uống trong môi trường tiếp xúc gần với động vật hoang dã.

Theo bác sĩ Khanh, sở dĩ tỉ lệ tử vong cao do mắc phải Nipah vì đây là chủng virus bắt nguồn từ động vật hoang dã, do đó rất dễ tấn công vào sức đề kháng của con người. Vì số lượng ca bệnh ít nên chưa có các nghiên cứu biện pháp điều trị đặc hiệu, hiện các cơ sở y tế chỉ có thể điều trị triệu chứng của viêm não.

TTND.TS.BS Lê Quốc Hùng, Trưởng khoa Bệnh Nhiệt đới, Bệnh viện Chợ Rẫy, cho rằng, Nipah dễ bị bỏ sót vì vài ngày đầu có thể giống cảm cúm: sốt, đau đầu, mệt mỏi, đau mỏi, đau họng, nôn ói; một số người có triệu chứng ho hoặc khó thở.

Các chuyên gia nhận định, điểm nguy hiểm là bệnh có thể chuyển nhanh sang viêm não. Vì vậy, nếu có yếu tố dịch tễ như vừa đi từ vùng đang có cảnh báo hoặc tiếp xúc gần người bệnh nặng chưa rõ nguyên nhân, người dân cần đặc biệt chú ý các dấu hiệu ban đầu gồm lơ mơ bất thường, ngủ gà, lú lẫn, nói không rõ, thậm chí là sốt, co giật, hôn mê, ngưng thở hoặc rối loạn ý thức tăng nhanh.

Khi có các dấu hiệu này, người bệnh cần được đưa đi khám ngay tại cơ sở y tế có khả năng hồi sức.

Virus Nipah khó tạo thành đại dịch như virus COVID-19

Bác sĩ Trương Hữu Khanh khuyến nghị người dân không nên hoảng loạn trước những thông tin thiếu kiểm chứng trên mạng xã hội. Bác sĩ Khanh cho biết: “Nguồn lây rất rõ ràng và gần như không có nguy cơ lây từ người sang người. Người dân cần bình tĩnh vì gần như virus Nipah rất khó có khả năng tạo thành đại dịch như cách virus COVID-19 lây lan qua đường hô hấp từ người sang người”.

TTND.TS.BS Lê Quốc Hùng thông tin thêm, hiện Việt Nam chưa ghi nhận ca bệnh Nipah. Tuy nhiên, trong bối cảnh đi lại quốc tế, nguy cơ chủ yếu là các ca “nhập cảnh” từ vùng đang có dịch hoặc cảnh báo.

“Người dân không cần hoang mang, nhưng nên cảnh giác đúng cách: rửa sạch và ưu tiên gọt vỏ trái cây, không ăn trái cây có dấu bị động vật cắn; hạn chế dùng đồ uống/sản phẩm tươi sống không bảo đảm vệ sinh và tránh tiếp xúc gần với dơi hay động vật ốm/chết bất thường.

Nếu trong nhà có người sốt kèm ho/khó thở hoặc có dấu lơ mơ, người chăm sóc nên đeo khẩu trang khi tiếp xúc gần, rửa tay bằng xà phòng sau khi chạm vào đờm dãi/đồ bẩn, không dùng chung vật dụng dễ dính nước bọt/đờm, hạn chế tụ tập thăm bệnh trong phòng kín và đưa người bệnh đi khám sớm.

Khi đến cơ sở y tế, cần chủ động khai báo việc đi lại hoặc tiếp xúc gần đây để được phân luồng và hướng dẫn phòng lây phù hợp”, TTND.TS.BS Lê Quốc Hùng chia sẻ.

Hoàng Quỳnh